Kısa cevap: Filistin vatandaşları için çalışma izni, diğer tüm yabancılarda olduğu gibi, Türkiye’de çalışabilmenin ön şartıdır; yani çalışmaya başlamadan önce Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığından çalışma izni alınması gerekir. Başvuru, kişi yurt dışındaysa vatandaşı olduğu veya yasal olarak bulunduğu ülkedeki Türk büyükelçiliği ya da başkonsolosluğu üzerinden, Türkiye’de en az altı ay geçerli ikamet izni varsa yurt içinden işveren tarafından yapılır.
Bu rehberde Filistinli bir çalışan veya onu istihdam etmek isteyen işveren için 2026 itibarıyla geçerli kuralları, 6735 sayılı Uluslararası İşgücü Kanunu, Uluslararası İşgücü Kanunu Uygulama Yönetmeliği ve Bakanlığın yayımladığı değerlendirme kriterlerine dayanarak özetliyoruz.
Filistin Vatandaşları İçin Ayrı Bir Çalışma İzni Rejimi Var mı?
Hayır. Mevzuatta Filistin vatandaşlarına özgü ayrı bir çalışma izni türü bulunmaz. Uygulama Yönetmeliği’nin 12. maddesine göre Türkiye’de çalışacak her yabancının çalışmaya başlamadan önce çalışma izni alması zorunludur. Turistik vize, vize muafiyeti veya çalışma dışı bir amaçla verilmiş ikamet izni çalışma hakkı sağlamaz; 6735 sayılı Kanun’un 12. maddesi, mülteci ve ikincil koruma statüsü dışında ikamet izninin tek başına çalışma hakkı vermediğini açıkça düzenler.
Filistin Vatandaşları İçin Çalışma İzni Başvurusu Nereden Yapılır?
Yurt dışından başvuru
Uygulama Yönetmeliği’nin 15. maddesine göre yurt dışından yapılan başvurular, yabancının vatandaşı olduğu veya yasal olarak bulunduğu ülkedeki Türk dış temsilciliğine yapılır. Bu kural, Filistin dışında başka bir ülkede yasal olarak yaşayan Filistin vatandaşları için önemlidir: başvuru, yaşadıkları ülkedeki Türk temsilciliği üzerinden de yapılabilir.
Süreç şu sırayla ilerler (Yönetmelik md. 17):
- Çalışan, Türk dış temsilciliğine çalışma vizesi başvurusu yapar ve bir referans numarası alır.
- Çalışan bu numarayı Türkiye’deki işverene iletir.
- İşveren, istenen bilgi ve belgeleri sisteme yükleyerek başvuruyu onaylar. Bu onayın, çalışma vizesi başvurusundan itibaren otuz gün içinde yapılması zorunludur.
İzin verildikten sonra çalışan, 6735 sayılı Kanun’un 12. maddesi gereği izin başlangıcından itibaren altı ay içinde Türkiye’ye gelmek zorundadır; Yönetmelik’in 25. maddesine göre de yurda girişten itibaren bir ay içinde çalışmaya başlamalıdır.
Yurt içinden başvuru
Filistinli çalışan zaten Türkiye’deyse, Bakanlığın belirlediği istisnalar dışında, başvuru için en az altı ay süreli geçerli bir ikamet izni gerekir (Yönetmelik md. 15/4). Başvuruyu işveren e-Devlet üzerinden Bakanlığın sistemine yapar. Yurt içi başvurularda çalışan, izin başlangıcından itibaren bir ay içinde işe başlamalıdır.
İşveren Hangi Kriterleri Karşılamalı?
Başvurular, Bakanlığın yayımladığı Çalışma İzni Değerlendirme Kriterlerine göre incelenir. Genel kriterler şunlardır:
- İstihdam: Bilanço esasına tabi işyerlerinde, çalıştırılmak istenen her yabancı için en az beş Türk vatandaşı istihdamı esastır.
- Mali yeterlilik: Yeni kurulan işyerinde ödenmiş sermaye en az 500.000 TL olmalıdır. Faaliyetteki işyerinde ödenmiş sermayenin en az 500.000 TL, net satışların en az 8.000.000 TL veya ihracatın en az 150.000 ABD doları olması aranır.
- Ücret: Ücret, başvuru tarihindeki brüt asgari ücretin; üst düzey yönetici ve pilotlar için 5 katından, mühendis ve mimarlar için 4 katından, diğer yöneticiler için 3 katından, uzmanlık ve ustalık gerektiren işler için 2 katından az olamaz; diğer işlerde asgari ücretin altında olamaz.
2026 değişikliği: Bakanlığın kriterlerine 3 Ağustos 2026’dan itibaren uygulanan bir istisna eklenmiştir. Başvuru tarihinden önceki son üç yılda en az bir yıl Türkiye’de çalışma izni, ikamet izni veya uluslararası koruma kapsamında yasal olarak bulunmuş yabancılar için yapılan yurt içi başvurularda, işyeri başına en fazla üç yabancıya kadar istihdam ve mali yeterlilik kriterleri uygulanmaz. Bu durumda da işyerindeki izinli yabancı sayısının Türk vatandaşı çalışan sayısını aşmaması esastır.
Bazı yabancılar ise kriterlerden muaf tutulur; örneğin anne, baba veya çocuğu Türk vatandaşı olanlar, insani ikamet izni sahipleri, uzun dönem ikamet izni sahipleri ve bir Türk vatandaşıyla en az üç yıldır evli olanlar. Bu muafiyet, iznin verilmesi için mutlak hak sağlamaz.
Belgeler ve Dikkat Edilecek Noktalar
- Pasaport süresi: Çalışma izni, pasaportun geçerlilik süresinden altmış gün daha kısa süreli düzenlenir (Yönetmelik md. 24/5). Pasaport süresi kısa ise izin süresi de kısalır.
- Belge tasdiki ve tercüme: Bakanlık, belgelerin aslını veya Türk dış temsilciliği, yabancının ülkesinin Türkiye’deki temsilciliği ya da noter tarafından tasdik edilmiş örneğini isteyebilir; belgeleri yeniden tercüme ettirebilir (md. 15/7).
- Güncel belge listesi: Başvuruda istenen belgeler Bakanlık tarafından belirlenir ve resmi internet sayfasında yayımlanır.
- Sosyal güvenlik: Bakanlığın yayımladığı, Türkiye’nin taraf olduğu sosyal güvenlik anlaşmaları listesinde Filistin yer almamaktadır. Bu nedenle sosyal güvenlik yükümlülükleri 5510 sayılı Kanun’un genel hükümlerine göre yerine getirilir.
İlk İzin Ne Kadar Süreli Verilir?
Bir işverene bağlı çalışacak yabancıya ilk başvuruda en çok bir yıl süreli çalışma izni verilir. Aynı işverenle yapılan ilk uzatmada izin en çok iki yıl, sonraki uzatmalarda en çok üç yıla kadar uzatılabilir (6735 sayılı Kanun md. 10). Uzatma başvurusu, izin süresinin dolmasına altmış gün kala başlayıp süre dolmadan yapılmalıdır. Ayrıntılar için Çalışma İzni Uzatma Başvurusu yazımıza bakabilirsiniz.
Sık Sorulan Sorular
Filistinli bir kişi turist olarak geldiği Türkiye’de çalışabilir mi?
Hayır. Çalışma izni olmadan çalışmak mümkün değildir. İzinsiz çalışan yabancıya ve onu çalıştıran işverene 6735 sayılı Kanun’un 23. maddesine göre idari para cezası uygulanır.
Başka bir ülkede yaşayan Filistin vatandaşı nereden başvurur?
Yasal olarak bulunduğu ülkedeki Türk büyükelçiliği veya başkonsolosluğundan çalışma vizesi başvurusu yapabilir (Yönetmelik md. 15/1).
Başvuruyu çalışan mı yapar, işveren mi?
İşverene bağlı çalışmalarda yurt içi başvuruyu işveren yapar. Yurt dışında ise süreç çalışanın vize başvurusuyla başlar, işverenin sistemde onayıyla tamamlanır.
Başvuru ne kadar sürede sonuçlanır?
Bilgi ve belgeleri tam olan başvurular, mevzuata göre otuz gün içinde değerlendirilir (6735 sayılı Kanun md. 7/8). Eksik belge istenirse bu süre, belgelerin tamamlandığı tarihten itibaren başlar.
Dayanak Mevzuat ve Resmi Kaynaklar
- 6735 sayılı Uluslararası İşgücü Kanunu: madde 7, 10, 12 ve 23
- Uluslararası İşgücü Kanunu Uygulama Yönetmeliği: madde 12, 15, 17, 24 ve 25
- Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığı: Çalışma İzni Değerlendirme Kriterleri
- Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığı: Sosyal Güvenlik Anlaşmaları
Bu yazı genel bilgilendirme amaçlıdır ve hukuki danışmanlık yerine geçmez. Mevzuat ve Bakanlık uygulamaları değişebilir; başvuru öncesinde güncel düzenlemeler kontrol edilmelidir.
Filistinli bir çalışan için başvuru planlıyorsanız Konum Danışmanlık ile iletişime geçerek dosyanızı birlikte değerlendirebilirsiniz.
